Sài Gòn những ngày cuối năm, không khí se lạnh mơn man da thịt, nhưng cái nóng của những “trending” trên mạng xã hội thì vẫn hầm hập. Và cái tên “tại việt nam net 88 trending” cứ thế trôi nổi, bám víu vào từng cuộc trò chuyện, từng dòng trạng thái, tựa như một loại virus số lây lan không ngừng trong không gian ảo.
Linh, với chiếc điện thoại thông minh trên tay, thỉnh thoảng lại bắt gặp cụm từ ấy. Nó xuất hiện trên News Feed của cô, trong các tin tức chớp nhoáng, thậm chí cả trong những mẩu đối thoại rời rạc của đám trẻ con hàng xóm. “Net 88” – một cái tên lạ lẫm, vô danh nhưng lại mang một sức hút ma mị, âm ỉ cháy trong từng ngóc ngách của đời sống số.
Em trai Linh, thằng Nam, mười bảy tuổi, đang ở cái ngưỡng cửa chập chững bước vào thế giới người lớn. Giống như bao đứa trẻ khác trong thành phố này, trong cái đất nước này, nơi mà mọi thứ đều có thể trở thành một làn sóng, một trào lưu chỉ sau một đêm. Dạo này nó ít nói hẳn đi, ánh mắt dán chặt vào màn hình máy tính, ngón tay thoăn thoắt trên bàn phím. Linh biết, Nam đã bị cuốn vào “Net 88” rồi.
“Mày lại cày ‘Net 88’ nữa à?” Linh hỏi một buổi chiều, khi Nam đang ngồi co ro bên cửa sổ, ánh sáng xanh từ màn hình hắt lên khuôn mặt gầy guộc. Nó giật mình, khẽ ừ một tiếng rồi lại cúi xuống. Linh nhìn thấy một nụ cười nửa miệng, ẩn chứa niềm kiêu hãnh và cả chút mệt mỏi trên gương mặt em mình. Cái nụ cười đó, Linh thấy quen thuộc đến lạ, như thể nó được dập khuôn từ hàng ngàn gương mặt trẻ tuổi khác đang bị mê hoặc bởi một điều gì đó vô hình.
Linh đã thử tìm hiểu. Cô gõ cụm từ ấy vào ô tìm kiếm, và một thế giới mới mở ra. Không phải là một trò chơi đơn thuần, không phải là một ứng dụng hẹn hò, mà là một tổng hòa của rất nhiều thứ: một cộng đồng, một thử thách, một không gian để thể hiện bản thân, và đôi khi, là cả một cuộc đua ngầm không khoan nhượng. Nó giống như một mê cung kỹ thuật số, mỗi lối đi đều dẫn đến một cảm xúc khác nhau: hưng phấn, thất vọng, ganh đua, và cả sự cô đơn khi không thể bắt kịp.
Những hashtag liên quan đến “Net 88” tràn ngập: #Net88Challenge #Net88VuiCungBanBe #Net88TopTrending. Mọi người chia sẻ những thành tích cá nhân, những khoảnh khắc đáng nhớ, những mẹo vặt để thăng hạng. Có những gương mặt bỗng chốc trở nên nổi tiếng chỉ vì một đoạn video ngắn ngủi, một dòng bình luận sắc sảo, hay một kỷ lục nổi bật. Họ được tung hô, được hâm mộ, được xem là những “ngôi sao” của “Net 88”.
“Chị biết không, có đứa bạn em, nó thức trắng đêm chỉ để đạt được cấp độ vàng trong ‘Net 88’. Mắt nó thâm quầng, nhưng nó vui lắm, khoe khắp nơi.” Nam kể với Linh, giọng đầy vẻ ngưỡng mộ. Linh chỉ khẽ thở dài. Cô hiểu cái cảm giác muốn được công nhận, muốn được là một phần của cái gì đó lớn lao hơn bản thân. Nhưng liệu những giá trị ảo ấy có thực sự bền vững?
Một buổi tối, khi Sài Gòn đã lên đèn, những tòa nhà cao tầng lấp lánh như những khối pha lê khổng lồ, Linh ngồi cạnh Nam. Em trai cô đang say sưa kể về một sự kiện mới trên “Net 88”, về những phần thưởng hấp dẫn và cơ hội được gặp gỡ những người có cùng đam mê. Linh nhìn vào ánh mắt lấp lánh của Nam, thấy mình trở lại cái thời niên thiếu của chính mình, cũng từng mê mẩn một cuốn truyện tranh hay một ban nhạc thần tượng nào đó. Chỉ khác là, thế giới của Nam bây giờ rộng lớn hơn rất nhiều, và cũng. . . mong manh hơn rất nhiều.
Trong cái thế giới ảo của “Net 88”, mọi thứ đều có thể bị thổi phồng, bị cường điệu hóa. Một lời khen có thể nâng bổng người ta lên tận mây xanh, một lời chê bai có thể đẩy họ xuống tận cùng vực thẳm. Những “trend” mới xuất hiện mỗi ngày, cạnh tranh nhau từng chút sự chú ý, từng lượt thích, từng bình luận. “Net 88” hôm nay có thể là số một, nhưng ngày mai, một cái tên khác, một xu hướng khác, lại có thể soán ngôi.
Linh nhớ đến câu nói của một triết gia nào đó: “Mọi thứ đều là phù du, trừ phù du.” Có lẽ, những gì đang diễn ra trên “Net 88” cũng là một dạng phù du kỹ thuật số. Nó lấp lánh, rực rỡ trong khoảnh khắc, nhưng rồi cũng sẽ tan biến, nhường chỗ cho những điều mới mẻ hơn, hấp dẫn hơn.
Thế nhưng, không thể phủ nhận rằng, trong cái “trending” của “Net 88”, có cả những giá trị thực. Có những tình bạn được hình thành, những kỹ năng mới được học hỏi, những giới hạn được vượt qua. Nó là một tấm gương phản chiếu một phần nào đó của xã hội Việt Nam hiện đại: trẻ trung, năng động, khao khát kết nối và không ngừng tìm kiếm những trải nghiệm mới. Nhưng cũng đồng thời, nó là một tiếng chuông cảnh tỉnh về sự phù phiếm, về cái áp lực phải luôn “on top”, phải luôn “trending”.
Tiếng gõ bàn phím của Nam vẫn đều đặn vang lên trong căn phòng nhỏ. Bên ngoài cửa sổ, ánh đèn Sài Gòn vẫn cứ miệt mài tỏa sáng, không màng đến những “trend” đang nổi lên rồi chìm xuống trên mạng. Cuộc sống vẫn tiếp diễn, với những nhịp điệu riêng của nó, trong khi thế giới ảo vẫn cứ quay cuồng trong vòng xoáy bất tận của những làn sóng số.
